
บริการโลจิสติกส์ คือหัวใจสำคัญที่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจโลกและภูมิภาคอาเซียน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุคที่อีคอมเมิร์ซเติบโตอย่างก้าวกระโดด และความยืดหยุ่นของห่วงโซ่อุปทานเป็นสิ่งจำเป็น การขนส่งสินค้าจากจุด A ไปจุด B ไม่เพียงพออีกต่อไป แต่กลายเป็น "ศิลปะ" ในการบริหารจัดการข้อมูลและเทคโนโลยีเพื่อสร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน
การเปลี่ยนผ่านสู่ดิจิทัล เทคโนโลยีคือแรงขับเคลื่อนบริการโลจิสติกส์
อุตสาหกรรมโลจิสติกส์กำลังเข้าสู่การเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ (Digital Transformation) โดยมีเทคโนโลยีใหม่ๆ เข้ามามีบทบาทสำคัญ ดังนี้
ปัญญาประดิษฐ์ (AI) และ Big Data : AI ถูกใช้ในการคาดการณ์ความต้องการของตลาด การปรับปรุงเส้นทางการขนส่ง (Route Optimization) ให้มีประสิทธิภาพสูงสุด และการบริหารจัดการคลังสินค้าแบบเรียลไทม์ ซึ่งช่วยลดต้นทุนและเพิ่มความแม่นยำในการจัดส่ง
อินเทอร์เน็ตในทุกสิ่ง (IoT) : เซนเซอร์ IoT ถูกนำไปติดตั้งในตู้คอนเทนเนอร์และยานพาหนะ เพื่อติดตามสถานะสินค้า อุณหภูมิ ความชื้น และตำแหน่งแบบเรียลไทม์ ทำให้สามารถควบคุมคุณภาพสินค้า โดยเฉพาะสินค้าที่ต้องการการดูแลพิเศษ (Cold Chain) ได้อย่างสมบูรณ์
ระบบอัตโนมัติ (Automation) และหุ่นยนต์ : การใช้หุ่นยนต์ในการจัดเก็บและขนส่งสินค้าในคลังสินค้าอัตโนมัติ (Automated Warehouse) และการใช้โดรน (Drone) ในการจัดส่งไมล์สุดท้าย (Last-Mile Delivery) ในพื้นที่ห่างไกลหรือพื้นที่จำกัด กำลังกลายเป็นเรื่องปกติ
โอกาสในอาเซียน เวียดนามเป็นกรณีศึกษา
ในภูมิภาคอาเซียน โดยเฉพาะประเทศที่มีการเติบโตทางเศรษฐกิจสูงอย่างเวียดนาม กลายเป็นจุดหมายที่น่าจับตามองในด้านโลจิสติกส์ ถึงแม้จะยังมีความท้าทายในด้านโครงสร้างพื้นฐานที่ยังไม่สมบูรณ์และการพึ่งพาการขนส่งทางถนนเป็นหลัก แต่ศักยภาพนั้นมหาศาล
รัฐบาลเวียดนามมีเป้าหมายเชิงกลยุทธ์ที่จะลดต้นทุนโลจิสติกส์ลงภายในปี 2030 และพัฒนาตนเองให้เป็นศูนย์กลางโลจิสติกส์ การเร่งพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานท่าเรือและการขนส่งทางราง รวมถึงการส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีอย่าง Amazon Global Logistics (AGL) และ ระบบดิจิทัล จึงเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยยกระดับ บริการโลจิสติกส์ ของประเทศ
บริการโลจิสติกส์สีเขียว ความยั่งยืนที่ไม่ใช่ทางเลือก
อีกหนึ่งแนวโน้มสำคัญคือ Green Logistics หรือโลจิสติกส์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ผู้บริโภคและคู่ค้าทั่วโลกเริ่มเรียกร้องความรับผิดชอบด้านสิ่งแวดล้อมมากขึ้น ทำให้บริษัทโลจิสติกส์ต้องปรับตัวไปสู่การใช้ยานพาหนะไฟฟ้า (EVs), การออกแบบเส้นทางเพื่อลดการปล่อยคาร์บอน (Carbon Emission), และการใช้บรรจุภัณฑ์ที่ย่อยสลายได้ โดยต้องคงไว้ซึ่งประสิทธิภาพและความรวดเร็วในการขนส่ง จึงเป็นความท้าทายที่ผู้ให้บริการหลายเจ้าต้องเผชิญ
ในอนาคตอันใกล้ ความสำเร็จของธุรกิจโลจิสติกส์จะไม่ใช่เพียงแค่การส่งมอบที่รวดเร็ว แต่คือการส่งมอบอย่างมีประสิทธิภาพ ควบคู่ไปกับความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม การลงทุนในบริการโลจิสติกส์ที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูล ความยั่งยืน และเทคโนโลยี จึงเป็นกุญแจสำคัญสู่การแข่งขันในเวทีโลกอย่างแท้จริง
